# Wat gebeurt er met de ICP-opgaaf na 2030?

> De EU-richtlijn ViDA schrapt per 1 juli 2030 de lijsten waarop de opgaaf ICP rust. In de plaats komt rapportage per factuur. Wat vaststaat en wat nog open is.

- Canonieke URL: https://efacturatiehub.nl/nieuws/icp-opgaaf-na-2030
- Gepubliceerd: 20 oktober 2026 (2026-10-20)
- Laatst bijgewerkt: 20 oktober 2026 (2026-10-20) (niet bijgewerkt sinds publicatie)
- Auteur: Floris Lindenaar, Hoofdredacteur, e-facturatie-expert (https://efacturatiehub.nl/auteurs/floris-lindenaar)
- Uitgever: efacturatiehub.nl (https://efacturatiehub.nl)
- Soort: Analyse
- Onderwerpen: ViDA, Grensoverschrijdend, Btw
- Taal: nl-NL (Nederlands); gaat over Nederland

## Bronnen

- [Richtlijn (EU) 2025/516 (Publicatieblad L, 25.3.2025, Nederlandse tekst)](https://publications.europa.eu/resource/cellar/fcfae9d6-0919-11f0-b1a3-01aa75ed71a1.0017.03/DOC_1)
- [Wet op de omzetbelasting 1968, artikel 37a](https://wetten.overheid.nl/BWBR0002629/)
- [Belastingdienst: Opgaaf ICP bij zakendoen met andere EU-landen](https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/zakendoen_met_het_buitenland/goederen_en_diensten_naar_andere_eu_landen/opgaaf_icp)
- [Belastingdienst: Tijdvak opgaaf ICP](https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/zakendoen_met_het_buitenland/goederen_en_diensten_naar_andere_eu_landen/opgaaf_icp/tijdvak_opgaaf_icp/tijdvak_opgaaf_icp)
- [Belastingdienst: Opgaaf ICP door fiscale eenheden](https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/zakendoen_met_het_buitenland/goederen_en_diensten_naar_andere_eu_landen/opgaaf_icp/opgaaf_icp_door_fiscale_eenheden)
- [Kamerbrief contouren elektronisch factureren en rapporteren (31066, nr. 1576)](https://www.tweedekamer.nl/downloads/document?id=2026D42856)

## Kernpunten

- De opgaaf intracommunautaire prestaties (ICP) is een periodieke lijst per klant, op basis van artikel 37a Wet OB 1968 en de Europese btw-richtlijn.
- Richtlijn (EU) 2025/516 schrapt per 1 juli 2030 de artikelen 265 tot en met 271 van de btw-richtlijn, waarin die lijsten zijn geregeld.
- In de plaats komt digitale rapportage per factuur, op het moment dat je de factuur uitreikt, met meer gegevens dan nu, zoals bankgegevens.
- Artikel 37a Wet OB is nog niet aangepast. Hoe en wanneer Nederland de opgaaf ICP afschaft, staat nog in geen enkel wetsvoorstel.

---

**De Europese btw-richtlijn schrapt per 1 juli 2030 de regels waarop de opgaaf ICP is gebaseerd en vervangt ze door digitale rapportage per factuur. Voor Nederland is dat nog niet in de wet gezet: tot er een nieuwe regeling is, doe je de opgaaf ICP gewoon zoals nu.** Dat staat in Richtlijn (EU) 2025/516, de richtlijn "btw in het digitale tijdperk" (ViDA).

Voor iedereen die goederen levert of diensten verricht aan bedrijven in andere EU-landen is dit een flinke verandering. Je stuurt straks geen lijst meer achteraf, maar gegevens op het moment van factureren.

## Hoe de opgaaf ICP nu werkt

De opgaaf ICP staat in artikel 37a Wet OB 1968. Je meldt daarin per klant:

- intracommunautaire leveringen van goederen;
- diensten aan ondernemers in andere EU-landen waarbij de btw naar de afnemer is verlegd;
- het overbrengen van eigen goederen naar een ander EU-land;
- goederen onder de regeling voorraad op afroep.

| Onderwerp | Huidige regel |
|---|---|
| Termijn | Uiterlijk de laatste dag van de maand na het tijdvak (art. 37a, lid 1) |
| Tijdvak goederen | Per maand; per kwartaal als je in dat kwartaal en de vier kwartalen ervoor niet meer dan € 50.000 levert; per jaar met vergunning |
| Tijdvak diensten | Per maand, per kwartaal of per jaar met vergunning |
| Controle | Het totaal moet gelijk zijn aan rubriek 3b van je btw-aangifte |
| Fouten | Herstel je in de volgende opgaaf ICP |
| Formulier | Maximaal 100 regels per rubriek; daarboven via software |

De contourenbrief omschrijft het verschil met de toekomst kort: de huidige rapportages "bevatten geaggregeerde gegevens", dus totalen en geen transacties. Ook schrijft de brief dat de huidige rapportage van grensoverschrijdende handel "niet actueel" is, wat fraudebestrijding beperkt.

## Wat staat vast: de Europese wijziging

### De lijsten worden geschrapt

Artikel 5 van Richtlijn (EU) 2025/516 bevat de wijzigingen per 1 juli 2030. Punt 18: "De artikelen 265 tot en met 271 worden geschrapt." In die artikelen staat nu hoe de lijsten (in Nederland: de opgaaf ICP) eruitzien. Overweging 47 van de richtlijn geeft de reden: "De verplichting om lijsten in te dienen voor de rapportage van intracommunautaire handelingen moet worden geschrapt", omdat dezelfde handelingen onder de nieuwe digitale rapportage vallen, "zij het dat de gegevens gedetailleerder en tijdiger moeten worden verstrekt".

### Wat ervoor in de plaats komt

| | Opgaaf ICP nu | Digitale rapportage vanaf 1 juli 2030 |
|---|---|---|
| Niveau | Totaal per klant per tijdvak | Per factuur |
| Moment | Na afloop van maand of kwartaal | Bij het uitreiken van de factuur |
| Gegevens | Btw-nummer klant en bedrag | Factuurgegevens uit art. 226, waaronder bankrekening |
| Basis | E-factuur niet nodig | E-factuur volgens EN 16931 verplicht |
| Aankopen uit EU | In Nederland niet in de opgaaf | Ook rapporteren (Nederlands voornemen) |

De leverancier stuurt de gegevens volgens het nieuwe artikel 263 door "op het tijdstip waarop de factuur wordt uitgereikt of had moeten worden uitgereikt". Overweging 51 zegt waarom er bankgegevens bij komen: zodat belastingdiensten niet alleen de goederen, maar ook de geldstromen kunnen volgen.

### Het nultarief hangt eraan vast

Het nieuwe artikel 138, lid 1 bis: de vrijstelling (in Nederland het nultarief) voor een intracommunautaire levering "geldt niet indien de leverancier niet voldoet aan de in de artikelen 262 en 263 neergelegde verplichting om de gegevens over intracommunautaire handelingen mee te delen", tenzij hij dat naar tevredenheid van de autoriteiten kan verantwoorden. Het nultarief hangt dan dus aan de rapportage per factuur.

## Voorbeeld

Een bedrijf in Eindhoven levert elke maand onderdelen aan vijf klanten in België, Duitsland en Frankrijk, samen zo'n € 90.000 per kwartaal. Het zit dus boven de kwartaaldrempel en doet nu elke maand één opgaaf ICP met vijf regels.

Na de overgang stuurt het bedrijf bij elke factuur de gegevens door. Bij 60 facturen per maand zijn dat 60 meldingen in plaats van één lijst. In de praktijk doet het boekhoudpakket dat bij het versturen van de e-factuur. Het bedrijf moet wel zorgen dat de btw-nummers van klanten kloppen voordat de factuur de deur uitgaat, want corrigeren in de volgende opgaaf is er straks niet meer bij.

## Fiscale eenheden

Nu dient een fiscale eenheid die zelf aangifte doet de opgaaf ICP in onder het nummer van de fiscale eenheid, met in rubriek 1 het btw-identificatienummer van de werkmaatschappij. De onderdelen blijven onder hun eigen naam en btw-identificatienummer leveren. Hoe dat bij rapportage per factuur gaat, is nog niet bekend. Zie ook [Fiscale eenheid: wie staat op de e-factuur?](https://efacturatiehub.nl/nieuws/fiscale-eenheid-e-factuur).

## Wat kun je nu al doen?

- Blijf de opgaaf ICP gewoon doen zoals nu, tot de wet verandert.
- Kijk hoeveel facturen per maand je naar EU-klanten stuurt. Dat aantal bepaalt hoe zwaar de rapportage per factuur voor je wordt.
- Controleer btw-nummers vóór het factureren. Nu herstel je een fout in de volgende opgaaf; straks gaat de fout direct met de factuur mee.
- Vraag je softwareleverancier hoe het pakket de rapportage per factuur wil aanpakken.

## Wat is nog open

- **De Nederlandse wet.** Artikel 37a Wet OB is nog niet gewijzigd. De omzetting van ViDA moet nog in een wetsvoorstel. Het kabinet wil dit najaar een internetconsultatie starten en voor de zomer van 2027 een wetsvoorstel indienen. Zie [Is e-facturatie al wet?](https://efacturatiehub.nl/nieuws/is-e-facturatie-al-wet).
- **De overgang.** Of de laatste opgaaf ICP over juni 2030 gaat, en hoe lopende correcties worden afgewikkeld, is nog niet bekendgemaakt.
- **Rubriek 3b.** Of de btw-aangifte verandert, staat niet in de contourenbrief.
- **Het kanaal.** Hoe je de gegevens aan de Belastingdienst levert, is nog niet besloten.
- **De sanctie.** Hoe de Belastingdienst omgaat met het nultarief bij een gemiste rapportage, hangt af van de Nederlandse uitwerking.

Lees verder over de verkoopkant in [Intracommunautaire leveringen en e-facturatie vanaf 2030](https://efacturatiehub.nl/nieuws/intracommunautaire-levering-e-factuur-2030) en over je aankopen in [Intracommunautaire verwervingen rapporteren vanaf 2030](https://efacturatiehub.nl/nieuws/intracommunautaire-verwervingen-rapporteren). De binnenlandse rapportage, die het kabinet per 1 juli 2031 wil invoeren, bespreken we in [Digitale rapportage aan de Belastingdienst vanaf 2031](https://efacturatiehub.nl/nieuws/digitale-rapportage-belastingdienst-2031). Alle data staan op de [tijdlijn](https://efacturatiehub.nl/tijdlijn).

## Veelgestelde vragen

### Verdwijnt de opgaaf ICP in 2030?

Op Europees niveau wel. De richtlijn ViDA schrapt per 1 juli 2030 de artikelen over de lijsten en vervangt ze door rapportage per factuur. Nederland moet de eigen wet, artikel 37a Wet OB, nog aanpassen. Een wetsvoorstel daarvoor is er nog niet.

### Moet ik tot 2030 gewoon de opgaaf ICP blijven doen?

Ja. Er verandert nu niets. Je doet de opgaaf ICP per maand, per kwartaal als je onder de drempel van € 50.000 aan goederen per kwartaal blijft, of per jaar met een vergunning.

### Wat komt er in de plaats van de opgaaf ICP?

Digitale rapportage per transactie. Je stuurt de gegevens van elke factuur voor een intracommunautaire levering of dienst met btw verlegd door op het moment dat je de factuur uitreikt. Volgens de richtlijn gaat het om meer gegevens dan nu, zoals bankgegevens.

### Wat als ik de nieuwe rapportage niet doe?

De richtlijn zegt dat het nultarief voor een intracommunautaire levering niet geldt als je niet aan de rapportageplicht voldoet, tenzij je de tekortkoming naar tevredenheid van de belastingdienst kunt verantwoorden. Hoe Nederland dit uitwerkt, is nog niet bekend.

---

Zo verwijs je naar deze pagina: "Wat gebeurt er met de ICP-opgaaf na 2030?", efacturatiehub.nl, 20 oktober 2026, https://efacturatiehub.nl/nieuws/icp-opgaaf-na-2030

efacturatiehub.nl is een onafhankelijke publicatie en is niet verbonden aan de Belastingdienst of de Rijksoverheid. Niets op deze site is belastingadvies; controleer de bronnen en de officiële informatie van de Belastingdienst en de Rijksoverheid voordat je een beslissing neemt.
